
உத்தராகண்ட் · சுற்றுலா இடம்
கேதார்நாத்: பனிமலை நடுவே சிவன், 16 கி.மீ. நடை — எப்படித் திட்டமிடுவது?
Kedarnath: Shiva amid the snow peaks and a 16 km walk — how should you plan it?
கேதார்நாத் பயணம்: கௌரிகுண்ட் மலையேற்றம், ஹெலிகாப்டர், பைரவநாத், வாசுகி தால், திரியுகிநாராயண், சிறந்த பருவம், தங்குமிடம், 2 நாள் திட்டம்.
பார்க்க வேண்டிய இடங்கள்
- 1
கேதார்நாத் கோயில் (Kedarnath Temple)
கோயில் · உகிமத்
பன்னிரண்டு ஜோதிர்லிங்கங்களில் ஒன்று, பஞ்ச கேதாரங்களில் முதன்மையானது. பனிமலைப் பின்னணியில் பெரிய கற்களால் கட்டப்பட்ட கோயில்; கருவறையில் முக்கோண வடிவப் பாறை லிங்கம். மாலை ஆரத்தியைத் தவறவிடாதீர்கள்.
- 2
பைரவநாத் கோயில் (Bhairavnath Temple)
கோயில் · உகிமத்
கேதார்நாத் கோயிலிலிருந்து சுமார் ஒரு கி.மீ. ஏற்றத்தில் உள்ள சிறிய கோயில். குளிர்காலத்தில் கேதாரைக் காப்பவர் என்பது நம்பிக்கை. ஊர் முழுவதையும் பனிமலையையும் ஒரே பார்வையில் காணலாம்.
- 3
பீம் ஷிலா (Bhim Shila)
பாரம்பரியம் · உகிமத்
கோயிலுக்குப் பின்னால் உள்ள பெரிய பாறை. 2013 வெள்ளத்தில் உருண்டு வந்து கோயிலைக் காத்ததாக மக்கள் நம்புகிறார்கள்; இன்று இதற்கும் பூஜை நடக்கிறது.
- 4
ஆதி சங்கரர் சமாதி (Adi Shankaracharya Samadhi)
பாரம்பரியம் · உகிமத்
கோயிலுக்குப் பின்புறம் அமைந்துள்ள ஆதி சங்கரரின் சமாதி. 2013-க்குப் பின் மீண்டும் கட்டப்பட்டு, 2021-ல் அவரது அமர்ந்த நிலைச் சிலை நிறுவப்பட்டது.
- 5
கௌரிகுண்ட் (Gaurikund)
கோயில் · உகிமத்
கேதார்நாத் நடைப்பயணம் தொடங்கும் இடம். பார்வதி தவம் செய்ததாகக் கருதப்படும் கௌரி கோயில் இங்குள்ளது. அதிகாலையிலேயே யாத்ரீகர்கள், குதிரைகள், பல்லக்குகளால் நிரம்பி வழியும்.
- 6
திரியுகிநாராயண் கோயில் (Triyuginarayan Temple)
கோயில் · உகிமத்
சோன்பிரயாக்கிலிருந்து சுமார் 12 கி.மீ. தூரத்தில், சிவன்-பார்வதி திருமணம் நடந்த இடமாகக் கருதப்படும் விஷ்ணு கோயில். யுகங்களாக அணையாமல் எரிவதாக நம்பப்படும் அக்னிக்குண்டம் இங்கே உள்ளது.
- 7
சோராபாரி தால் (காந்தி சரோவர்) (Chorabari Tal (Gandhi Sarovar))
மலை · உகிமத்
கேதார்நாத்திலிருந்து சுமார் 3 கி.மீ. தூரத்தில் பனிப்பாறை அடிவாரத்தில் உள்ள ஏரி. 2013 பேரழிவு இங்கிருந்துதான் தொடங்கியது. வானிலை தெளிவாக இருக்கும் காலையில் மட்டும் போகவும்.
- 8
வாசுகி தால் (Vasuki Tal)
மலை · உகிமத்
கேதார்நாத்திலிருந்து சுமார் 8 கி.மீ. கடினமான மலையேற்றத்தில், 4,000 மீட்டருக்கு மேல் உள்ள பனிமலை ஏரி. அனுபவமுள்ள மலையேற்றக்காரர்களுக்கு மட்டும்; உள்ளூர் வழிகாட்டி அவசியம்.
- 9
குப்தகாசி விஸ்வநாதர் கோயில் (Kashi Vishwanath Temple, Guptkashi)
கோயில்
காசி விஸ்வநாதர், அர்த்தநாரீஸ்வரர் கோயில்கள் உள்ள சிறு நகரம். யாத்ரீகர்கள் தங்குவதற்கான முக்கியத் தளம்; ஹெலிகாப்டர் சேவைக்கும் அருகில்.
- 10
உகிமத் ஓம்காரேஸ்வர் கோயில் (Omkareshwar Temple, Ukhimath)
கோயில் · உகிமத்
குளிர்காலத்தில் கேதார்நாதரின் உற்சவ மூர்த்தி வழிபடப்படும் கோயில். கோயில் திறப்புக்கு முன் டோலி ஊர்வலம் இங்கிருந்தே மலைக்குப் புறப்படுகிறது.
- 11
சோப்தா – துங்கநாத் (Chopta – Tungnath)
மலை · உகிமத்
சோப்தாவிலிருந்து சுமார் 3.5 கி.மீ. நடையில் உலகின் மிக உயரமான சிவன் கோயிலாகக் கருதப்படும் துங்கநாத். வசந்த காலத்தில் ரோடோடென்ட்ரான் பூக்கள் நிறைந்த காடுகள் வழியே நடக்கலாம்.
- 12
தேவரியா தால் (Deoria Tal)
மலை · உகிமத்
சாரி கிராமத்திலிருந்து சுமார் 2.5 கி.மீ. நடையில் உள்ள ஏரி. தெளிவான காலையில் சௌகம்பா சிகரங்கள் நீரில் பிரதிபலிக்கும்; குடும்பத்தோடு செய்யக்கூடிய எளிய நடை.
எப்படி செல்வது
சாலை
ரிஷிகேஷ் (சுமார் 215 கி.மீ.), ஹரித்வார் (சுமார் 235 கி.மீ.), டேராடூன் (சுமார் 250 கி.மீ.) ஆகிய இடங்களிலிருந்து சோன்பிரயாக் வரை பேருந்து, டாக்ஸி. அங்கிருந்து பகிர்வு ஜீப்பில் கௌரிகுண்ட் (சுமார் 5 கி.மீ.), பிறகு சுமார் 16 கி.மீ. நடை அல்லது குதிரை/பல்லக்கு.
ரயில்
அருகிலுள்ள ரயில் நிலையங்கள் யோக நகரி ரிஷிகேஷ், ஹரித்வார். சென்னையிலிருந்து டெல்லி அல்லது நேரடி ரயில்களில் ஹரித்வார் வந்து, சாலை வழியாக சோன்பிரயாக்.
விமானம்
டேராடூன் ஜாலி கிராண்ட் விமான நிலையம் (சோன்பிரயாக்கிலிருந்து சுமார் 240 கி.மீ.). பாட்டா, சிர்சி, குப்தகாசி ஹெலிபேடுகளிலிருந்து கேதார்நாத்துக்கு ஹெலிகாப்டர் சேவை; IRCTC ஹெலி யாத்ரா மூலம் மட்டும் முன்பதிவு.
கேதார்நாத் — ஏன் இவ்வளவு பேர் நடந்தே ஏறுகிறார்கள்?
உத்தரகாண்ட் மாநிலம் ருத்ரபிரயாக் மாவட்டத்தில், கடல் மட்டத்திலிருந்து சுமார் 3,580 மீட்டர் உயரத்தில் இருக்கிறது கேதார்நாத் (Kedarnath). பன்னிரண்டு ஜோதிர்லிங்கங்களில் ஒன்று, பஞ்ச கேதாரங்களில் முதன்மையானது, சார்தாம் யாத்திரையின் ஒரு பகுதி. கோயிலுக்குப் பின்னால் கேதார்நாத் சிகரம் வெள்ளையாக நிற்கிறது; முன்னால் மந்தாகினி ஆறு சத்தத்தோடு ஓடுகிறது. இந்த இரண்டுக்கும் நடுவே, பெரிய சாம்பல் நிறக் கற்களால் கட்டப்பட்ட கோயில்.
இங்கே வாகனத்தில் நேரடியாகப் போக முடியாது. கௌரிகுண்டிலிருந்து சுமார் 16 கி.மீ. மலைப்பாதையில் நடக்க வேண்டும், அல்லது குதிரை, பல்லக்கு, ஹெலிகாப்டர். அதனால்தான் இந்தப் பயணம் வெறும் தரிசனமாக இல்லாமல் ஒரு சிறிய சோதனையாகவும் மாறுகிறது. பாதி வழியில் மூச்சு வாங்கி உட்கார்ந்திருக்கும்போது, எழுபது வயதுப் பாட்டி 'ஜெய் போலே' என்று உங்களைத் தாண்டிப் போவார் — அது ஒரு தனி அனுபவம்.
யாருக்கு ஏற்றது? பக்தர்களுக்கு முதலிடம். மலையேற்றம் பிடித்தவர்களுக்கும் நல்ல தேர்வு, குறிப்பாக வாசுகி தால் போன்ற கூடுதல் நடைகளைச் சேர்த்தால். குடும்பத்தோடு போகலாம், ஆனால் சிறு குழந்தைகள், இதய நோய் அல்லது மூச்சுத் தொந்தரவு உள்ள முதியவர்கள் இருந்தால் மருத்துவரிடம் கேட்டுவிட்டுத் திட்டமிடுங்கள். உயரம் விளையாட்டல்ல.
2013 வெள்ளப் பேரழிவில் இந்தப் பள்ளத்தாக்கு பெரும் சேதத்தைச் சந்தித்தது. கோயில் தப்பியது; ஊர் மீண்டும் கட்டப்பட்டது. இன்று பாதை அகலமாக, தடுப்புச் சுவர்களோடு இருக்கிறது. ஆனால் அந்த நினைவு உள்ளூர் மக்களிடம் இன்னும் இருக்கிறது — கேட்டால் சொல்வார்கள்.
பார்க்க வேண்டிய இடங்கள்
கேதார்நாத் கோயில் தான் மையம். கருவறையில் இருப்பது வழக்கமான லிங்க வடிவம் அல்ல; முக்கோணம் போன்ற பாறை வடிவம் — பாண்டவர்களிடமிருந்து தப்ப எருது வடிவில் மறைந்த சிவனின் முதுகுப் பகுதி என்பது நம்பிக்கை. அதிகாலை தரிசனத்துக்கு வரிசை இரவே தொடங்கிவிடும். மாலை ஆரத்தி நேரத்தில் மணிச் சத்தமும் குளிர்க் காற்றும் சேர்ந்து வரும் அந்த அரை மணி நேரம் தான் பலருக்கு நினைவில் நிற்கும்.
கோயிலுக்குப் பின்னால் ஒரு பெரிய பாறை இருக்கிறது — பீம் ஷிலா (Bhim Shila). 2013 வெள்ளத்தில் மேலிருந்து உருண்டு வந்து, கோயிலுக்குப் பின்னால் நின்று, தண்ணீரைப் பிரித்து விட்டதாக மக்கள் நம்புகிறார்கள். இன்று அதற்கும் பூஜை நடக்கிறது. அருகிலேயே ஆதி சங்கரர் சமாதி; 2021-ல் புதிதாக அமைக்கப்பட்ட அவரது அமர்ந்த நிலைச் சிலை அங்கே உள்ளது.
கோயிலிலிருந்து தெற்கே சுமார் ஒரு கி.மீ. ஏறினால் பைரவநாத் கோயில் (Bhairavnath Temple). கோயில் மூடப்பட்டிருக்கும் குளிர்காலத்தில் இவர்தான் கேதாரைக் காப்பவர் என்பது நம்பிக்கை. கோயில் சிறியது; ஆனால் அங்கிருந்து கேதார்நாத் ஊர் முழுவதும், பின்னால் பனிமலையும் ஒரே பார்வையில் தெரியும். மூச்சு வாங்கும் ஏற்றம் — மெதுவாகப் போங்கள்.
நேரமும் உடல் வலுவும் இருந்தால் சோராபாரி தால் (Chorabari Tal) — காந்தி சரோவர் என்றும் அழைக்கிறார்கள் — சுமார் 3 கி.மீ. தூரம். 2013 பேரழிவின் தொடக்கம் இந்த ஏரி உடைந்ததுதான். வாசுகி தால் (Vasuki Tal) இன்னும் தூரம், சுமார் 8 கி.மீ., 4,000 மீட்டருக்கு மேல். இது சரியான மலையேற்றம்; உள்ளூர் வழிகாட்டி இல்லாமல் போக வேண்டாம், வானிலை பார்த்துவிட்டே கிளம்புங்கள்.
கீழே இறங்கினால், கௌரிகுண்ட் (Gaurikund) — நடைப்பயணம் தொடங்கும் இடம். பார்வதி தவம் செய்த இடம் என்று நம்பப்படும் கௌரி கோயில் இங்குள்ளது. சோன்பிரயாக்கிலிருந்து சுமார் 12 கி.மீ. சாலையில் திரியுகிநாராயண் (Triyuginarayan) — சிவன்-பார்வதி திருமணம் நடந்த இடமாகக் கருதப்படும் விஷ்ணு கோயில். அங்கே மூன்று யுகங்களாக அணையாமல் எரிவதாகச் சொல்லப்படும் அக்னிக்குண்டம் இருக்கிறது; பக்தர்கள் அதில் சமித்துக் குச்சிகளைப் போடுவார்கள். இப்போது இங்கே திருமணம் செய்துகொள்வதும் ஒரு ட்ரெண்டாகி இருக்கிறது.
குப்தகாசி (Guptkashi) — காசி விஸ்வநாதர் கோயிலும் அர்த்தநாரீஸ்வரர் கோயிலும் இங்கே. பல யாத்ரீகர்கள் இங்கேயே தங்கி அதிகாலை சோன்பிரயாக் கிளம்புவார்கள். ஆற்றின் மறுகரையில் உகிமத் (Ukhimath) ஓம்காரேஸ்வர் கோயில் — குளிர்காலத்தில் கேதார்நாதரின் உற்சவ மூர்த்தி இங்கேதான் வழிபடப்படுகிறார். நவம்பர் முதல் ஏப்ரல் வரை வருபவர்களுக்கு இதுவே கேதார் தரிசனம்.
இன்னும் ஒரு நாள் இருந்தால் உகிமத்திலிருந்து சோப்தா (Chopta) போகலாம். அங்கிருந்து சுமார் 3.5 கி.மீ. நடையில் துங்கநாத் (Tungnath) — உலகின் மிக உயரமான சிவன் கோயில் என்று சொல்லப்படுவது, பஞ்ச கேதாரங்களில் ஒன்று. சாரி கிராமத்திலிருந்து சுமார் 2.5 கி.மீ. நடையில் தேவரியா தால் (Deoria Tal) — தெளிவான நாளில் சௌகம்பா சிகரங்கள் ஏரியில் பிரதிபலிக்கும்.
- கோயிலிலிருந்து பைரவநாத்: சுமார் 1 கி.மீ. ஏற்றம்
- கோயிலிலிருந்து சோராபாரி தால்: சுமார் 3 கி.மீ.
- கோயிலிலிருந்து வாசுகி தால்: சுமார் 8 கி.மீ. (கடினம்)
- சோன்பிரயாக் – கௌரிகுண்ட்: சுமார் 5 கி.மீ. (பகிர்வு ஜீப்)
- சோன்பிரயாக் – திரியுகிநாராயண்: சுமார் 12 கி.மீ.
எப்படிப் போவது?
தமிழ்நாட்டிலிருந்து போகிறவர்களுக்கு வழக்கமான பாதை: டெல்லி அல்லது நேரடியாக டேராடூன் வரை விமானம் அல்லது ரயில், அங்கிருந்து ரிஷிகேஷ் அல்லது ஹரித்வார், பிறகு சாலை வழியாக சோன்பிரயாக். ரிஷிகேஷிலிருந்து சோன்பிரயாக் சுமார் 210–220 கி.மீ.; மலைச் சாலை என்பதால் 8–10 மணி நேரம் ஆகலாம். தேவபிரயாக், ருத்ரபிரயாக் சங்கமங்களைக் கடந்து போகும் வழி அது.
சோன்பிரயாக்கில் தனியார் வாகனங்கள் நிறுத்தப்படும். அங்கிருந்து கௌரிகுண்ட் வரை உள்ளூர் பகிர்வு ஜீப்புகள் மட்டும். கௌரிகுண்டிலிருந்து நடை தொடங்குகிறது. சார்தாம் யாத்திரைக்கு உத்தரகாண்ட் அரசின் பதிவு கட்டாயம்; ஆன்லைனில் முன்பே பதிவு செய்து வைத்துக்கொள்ளுங்கள், வழியில் சோதிப்பார்கள்.
ஹெலிகாப்டர் சேவை பாட்டா, சிர்சி, குப்தகாசி போன்ற ஹெலிபேடுகளிலிருந்து இயங்குகிறது. முன்பதிவு அரசு அங்கீகரித்த தளம் (IRCTC ஹெலி யாத்ரா) வழியாக மட்டுமே செய்யுங்கள் — போலி இணையதள மோசடிகள் ஒவ்வொரு ஆண்டும் செய்தியாகின்றன. மேகம் சூழ்ந்தால் பறப்பு நிறுத்தப்படும்; ஒரு நாள் கூடுதலாக வைத்துத் திட்டமிடுவது நல்லது.
- சாலை: ரிஷிகேஷ் – சோன்பிரயாக் சுமார் 215 கி.மீ.; ஹரித்வார் – சோன்பிரயாக் சுமார் 235 கி.மீ.; டேராடூன் – சோன்பிரயாக் சுமார் 250 கி.மீ.; டெல்லி – ஹரித்வார் சுமார் 220 கி.மீ.
- ரயில்: அருகிலுள்ள நிலையங்கள் யோக நகரி ரிஷிகேஷ், ஹரித்வார் (சுமார் 215–235 கி.மீ.); சென்னையிலிருந்து டெல்லி/ஹரித்வார் வழியாக
- விமானம்: டேராடூன் ஜாலி கிராண்ட் விமான நிலையம் (சுமார் 240 கி.மீ.); சென்னையிலிருந்து நேரடி அல்லது டெல்லி வழி இணைப்பு விமானங்கள்
- நடை: கௌரிகுண்ட் – கேதார்நாத் சுமார் 16 கி.மீ.; சராசரியாக 6–8 மணி நேரம்
எப்போது போகலாம்? திருவிழாக்கள்
கோயில் ஆண்டுக்கு சுமார் ஆறு மாதம் மட்டுமே திறந்திருக்கும். பொதுவாக அட்சய திருதியை ஒட்டி ஏப்ரல்–மே மாதத்தில் திறந்து, தீபாவளிக்குப் பின் வரும் பாய் தூஜ் நாளில் (அக்டோபர்–நவம்பர்) மூடுவார்கள். சரியான தேதிகள் ஒவ்வொரு ஆண்டும் அறிவிக்கப்படும்; கிளம்பும் முன் உறுதி செய்யவும்.
மே–ஜூன் கூட்டம் உச்சம். பள்ளி விடுமுறை, வட இந்தியக் குடும்பங்கள், நீண்ட வரிசை — இதற்குத் தயாராக இருங்கள். ஜூலை–ஆகஸ்ட் பருவமழை; நிலச்சரிவால் சாலை அடைபடுவதும் யாத்திரை தற்காலிகமாக நிறுத்தப்படுவதும் சகஜம். செப்டம்பர் நடுப்பகுதி முதல் அக்டோபர் வரை வானம் தெளிவாக, கூட்டம் குறைவாக இருக்கும் — எங்கள் பரிந்துரை இதுதான். ஆனால் இரவுக் குளிர் கடுமை.
திறக்கும் நாளுக்கு முன், உகிமத் ஓம்காரேஸ்வர் கோயிலிலிருந்து கேதார்நாதரின் பல்லக்கு (டோலி) ஊர்வலமாக மலைக்கு வருகிறது; மூடும் நாளில் அதே பல்லக்கு திரும்பி இறங்குகிறது. இரண்டையும் பார்க்க ஆயிரக்கணக்கானோர் கூடுவார்கள். சிராவண மாதத் திங்கள்கிழமைகள், மகா சிவராத்திரி (அப்போது உகிமத்தில்) ஆகியவையும் முக்கியமான நாட்கள்.
தங்குமிடமும் சாப்பாடும்
கேதார்நாத்திலேயே GMVN (கட்வால் மண்டல் விகாஸ் நிகம்) தங்குமிடங்கள், கூடார முகாம்கள், தர்மசாலைகள் உள்ளன. வசதி அடிப்படைதான்; வெந்நீர் கிடைத்தால் அதிர்ஷ்டம். உச்சப் பருவத்தில் முன்பதிவு இல்லாமல் போனால் இடம் கிடைப்பது கடினம். கீழே சோன்பிரயாக், சீதாபூர், குப்தகாசி, பாட்டா ஆகிய இடங்களில் ஹோட்டல்கள், ஹோம்ஸ்டேக்கள் அதிகம்; குடும்பத்தோடு போகிறவர்கள் குப்தகாசியைத் தளமாக வைத்துக்கொள்ளலாம்.
நடைப்பாதை முழுக்க சிறு தேநீர்க் கடைகள். சூடான இஞ்சி டீ, மேகி, ஆலு பரோட்டா — மேலே போகப் போக விலை ஏறும், ஆச்சரியப்பட வேண்டாம்; எல்லாம் குதிரை முதுகில் வருகிறது. உள்ளூர் கட்வால் உணவுகளை குப்தகாசி, உகிமத் பக்கம் தேடிப் பாருங்கள்: மண்டுவா (கேழ்வரகு) ரொட்டி, ஆலு கே குட்கே (மசாலா உருளைக்கிழங்கு), கீரை கொண்டு செய்யும் காஃபுலி, ஜங்கோரா (குதிரைவாலி) பாயசம்.
தென்னிந்தியச் சாப்பாடு அரிது. தயிர் சாதம் இல்லாமல் வாழ முடியாதவர்கள் பொடி, ஊறுகாய், சில ரெடி-டு-ஈட் பாக்கெட்டுகளை எடுத்துப் போவது புத்திசாலித்தனம். கேதார்நாத் பகுதியில் அசைவமும் மதுவும் கிடையாது.
பயணக் குறிப்புகள்: 1 நாள், 2 நாள் திட்டம்
ஒரே நாளில் கேதார்நாத் என்பது ஹெலிகாப்டரில் போனால் மட்டுமே நடைமுறை. நடந்து போகிறவர்கள் குறைந்தது இரண்டு நாள் வைத்துக்கொள்ளுங்கள்; குப்தகாசி, திரியுகிநாராயண், உகிமத் சேர்த்தால் மூன்று நாள். ரிஷிகேஷிலிருந்து போக வர பயண நாட்களைத் தனியாகக் கணக்கிடுங்கள்.
உயர நோய் (altitude sickness) உண்மையான பிரச்சனை. தலைவலி, குமட்டல், மூச்சுத் திணறல் வந்தால் ஏறுவதை நிறுத்தி ஓய்வெடுங்கள்; அதிகமானால் கீழே இறங்குவதுதான் மருந்து. வழியில் மருத்துவ முகாம்கள் உள்ளன. நிறைய தண்ணீர் குடியுங்கள்; வேகமாக ஏறி 'ரெக்கார்டு' போட முயல வேண்டாம்.
வானிலை ஒரு மணி நேரத்தில் மாறும். மே மாதம் கூட மேலே பனி பெய்யலாம். மழைக்கோட்டு, கம்பளி உடை, கையுறை, நல்ல பிடிப்புள்ள காலணி — இவை இல்லாமல் கிளம்ப வேண்டாம். குதிரைப் பாதையும் நடைப்பாதையும் ஒன்றுதான்; எப்போதும் மலைச் சுவர் பக்கமாக நடங்கள், பள்ளத்தாக்கு பக்கம் அல்ல.
- 1 நாள் (ஹெலிகாப்டர்): காலை ஹெலிபேட் → கேதார்நாத் → தரிசனம், பீம் ஷிலா, ஆதி சங்கரர் சமாதி → அதே நாள் திரும்புதல் (நேரம் சேவையைப் பொறுத்தது)
- 2 நாள் – முதல் நாள்: அதிகாலை 4–5 மணிக்கு சோன்பிரயாக்கிலிருந்து கௌரிகுண்ட் → நடை (பீம்பாலி, லிஞ்சோலி வழியாக) → மதியம்/மாலை கேதார்நாத் சேர்ந்து மாலை ஆரத்தி, இரவு தங்குதல்
- 2 நாள் – இரண்டாம் நாள்: அதிகாலை தரிசனம் → பைரவநாத் கோயில் → காலை 10 மணிக்குள் இறங்கத் தொடங்குதல் → மாலை சோன்பிரயாக்
- மூன்றாம் நாள் கூடுதலாக இருந்தால்: திரியுகிநாராயண், குப்தகாசி, உகிமத் ஓம்காரேஸ்வர்
- யாத்திரைப் பதிவு, அடையாள அட்டை நகல் எப்போதும் கையில்
- ரொக்கப் பணம் வைத்துக்கொள்ளுங்கள்; மேலே ATM, இணைய வசதி நம்பகமானவை அல்ல
- குதிரை, பல்லக்கு, பிட்டூ கட்டணங்கள் அரசு நிர்ணயம் செய்பவை; கவுண்டரில் அந்தந்த இடத்தில் உறுதி செய்யவும்
- பிளாஸ்டிக் கழிவுகளை மலையில் விடாதீர்கள்
அருகில் இன்னும் சில இடங்கள்
50 கி.மீ.க்கு சற்று அப்பால் என்றாலும் வழியிலேயே இருப்பதால் ருத்ரபிரயாக் (Rudraprayag) சங்கமத்தில் சில நிமிடம் நிற்கலாம் — அலக்நந்தாவும் மந்தாகினியும் சேரும் இடம். கவனித்தால் இரண்டு ஆறுகளின் நிறமும் வேறாகத் தெரியும். அதற்கு முன் தேவபிரயாகில் பாகீரதியும் அலக்நந்தாவும் சேர்ந்து கங்கையாகிறது.
கேதார்நாத்துக்குப் பிறகு பத்ரிநாத் போக நினைப்பவர்கள் உகிமத் – சோப்தா – கோபேஷ்வர் வழியை எடுக்கலாம். சோப்தா பகுதி அடர்ந்த ரோடோடென்ட்ரான் காடுகளுக்குப் பெயர் பெற்றது; ஏப்ரல் மாதம் போனால் சிவப்புப் பூக்கள் மலை முழுக்க. பஞ்ச கேதார் ஆர்வம் இருப்பவர்களுக்கு மத்யமகேஷ்வர், ருத்ரநாத், கல்பேஷ்வர் — ஆனால் அவை தனிப் பயணங்கள்.
அடிக்கடி கேட்கப்படும் கேள்விகள்
கேதார்நாத் போக சிறந்த நேரம் எது?
கோயில் பொதுவாக ஏப்ரல்–மே முதல் அக்டோபர்–நவம்பர் வரை திறந்திருக்கும். மே–ஜூன் கூட்டம் அதிகம்; ஜூலை–ஆகஸ்ட் மழை, நிலச்சரிவு அபாயம். செப்டம்பர் நடுப்பகுதி முதல் அக்டோபர் வரை தெளிவான வானமும் குறைந்த கூட்டமும் கிடைக்கும். திறப்பு, மூடும் தேதிகளை ஒவ்வொரு ஆண்டும் உறுதி செய்யவும்.
கேதார்நாத்துக்கு எத்தனை நாள் தேவை?
நடந்து போனால் சோன்பிரயாக்கிலிருந்து குறைந்தது 2 நாள் (ஒரு இரவு மேலே தங்குதல்). திரியுகிநாராயண், குப்தகாசி, உகிமத் சேர்த்தால் 3 நாள். ரிஷிகேஷ் அல்லது ஹரித்வாரிலிருந்து போக வர இன்னும் 2 நாள் சேர்த்துக்கொள்ளுங்கள்.
கௌரிகுண்டிலிருந்து கேதார்நாத் எவ்வளவு தூரம், எவ்வளவு நேரம் ஆகும்?
சுமார் 16 கி.மீ. மலைப்பாதை. சாதாரண உடல்நிலை உள்ளவர்களுக்கு ஏற 6–8 மணி நேரம், இறங்க 4–6 மணி நேரம் ஆகலாம். குதிரை, பல்லக்கு, பிட்டூ வசதிகளும் உண்டு.
கேதார்நாத் ஹெலிகாப்டர் முன்பதிவு எப்படிச் செய்வது?
பாட்டா, சிர்சி, குப்தகாசி ஹெலிபேடுகளிலிருந்து சேவை இயங்குகிறது. முன்பதிவு அரசு அங்கீகரித்த IRCTC ஹெலி யாத்ரா தளத்தில் மட்டுமே செய்யுங்கள்; போலி இணையதளங்களில் ஏமாற வேண்டாம். கட்டணம், நேரம் அந்தந்த ஆண்டு அறிவிப்பில் உறுதி செய்யவும்.
கேதார்நாத் யாத்திரைக்குப் பதிவு கட்டாயமா?
ஆம். சார்தாம் யாத்திரைக்கு உத்தரகாண்ட் அரசின் பதிவு கட்டாயம். ஆன்லைனில் முன்பே பதிவு செய்து, அதன் நகலையும் அடையாள அட்டையையும் கையில் வைத்திருங்கள்.
குளிர்காலத்தில் கேதார்நாதரை எங்கே தரிசிக்கலாம்?
கோயில் மூடியிருக்கும் மாதங்களில் கேதார்நாதரின் உற்சவ மூர்த்தி உகிமத் ஓம்காரேஸ்வர் கோயிலில் வழிபடப்படுகிறார். அங்கே சென்று தரிசிக்கலாம்.